De Dokwerker

De Tweede Wereldoorlog met een link naar Amsterdam


Door de ogen van Ben Verzet

Was Disney een nazi?

Deze vraag kun je natuurlijk over iedereen stellen, maar in dit geval gaat het natuurlijk wel om een zeer belangrijk figuur die, wellicht, bij machte was om de publieke opinie te beïnvloeden.
Walter Elias Disney werd in 1901 te Chicago geboren en overleed in Los Angeles op 15 december 1966, Walt was een filmproducent, regisseur, scriptschrijver en had het hart op de juiste plaats, zo is althans het algemene beeld dat men van Walt Disney heeft.

Anti-semiet

Dit stempel krijg je snel opgedrukt als je uitlatigen doet die anti-Joods zijn, de vraag is, deed Disney dergelijke uitspraken? Of verwerkte hij in zijn films anti-semitische elementen? Zijn nictje zegt van wel, maar Walt stierf in 1966 toen dat nichtje nog een kleuter was.
In 1938 ontving Walt Disney de Duitse filmmaakster Leni Riefenstahl in Hollywood die haar film Olympia kwam promoten, Leni was bevriend met Adolf Hitler en maakte propagandafilms voor de nazi's. Dit was bij Disney bekend, nergens anders dan bij hem kon zij terecht, alle andere grote filmstudio's weigerden haar te ontvangen.

In de dertiger jaren zou Disney ook gezien zijn bij een pro-nazi beweging in de Verenigde Staten, de vraag is, was hij daar beroepshalve of daadwerkelijk uit sympathie met het gedachtengoed. De oorlog was nog lang niet begonnen en van Disney wordt beweerd dat hij naïef was. Disney maakte wel eens grapjes over Joden, maar die waren onschuldig, voor zover een grapje over iemand onschuldig genoemd kan/ mag worden.
Disney is lid geweest van de Motion Picture Alliance for the Preservation of American Ideals, die vermeende anti-Joodse ideeën had, maar Disney zou juist lid zijn geworden om het Amerikaans ergfoed te behouden, iets wat op zich geen bezwaar hoeft te zijn. Actrice Meryl Streep greep dit in 2014 aan om Disney alsnog weg te zetten als anti-semiet.

Katherine and Richard Greene (beiden Joods) schreven de biografie over Disney en concludeerden dat ze geen bewijs hadden gevonden dat Disney iets tegen Joden had. De man had een geweldige fantasie die soms doorschoot, maar hij was totaal niet politiek betrokken om met opzet Joden te schofferen. Hij maakte gebruik van stereotypes die hij uitvergrote, daaruit meenden sommigen op te maken dat Disney een racist en anti-semiet was, Streep ging zelfs zover dat zij hem anti-homo noemde. Uit niets blijkt dat hij ooit ideeën heeft gesteund die discrimerend waren, Disney realiseerde zich goed dat hij geen controverses kon ventileren, uit eigen belang hield hij zich op de vlakte, dit in aanmerking genomen was het niet gek dat hij de Duitse filmaamkster ontving, hij dacht er zijn voordeel mee te kunnen doen, maar toen bleek dat zij voor Hitler werkte bedankte Disney voor de eer.
Hij vertelde haar dat echter niet met zoveel woorden, zij maakte zelfs mooie sier met de ontvangst door Disney.

Propaganda voor de VS, maar toch Hitler als fan

Op verzoek van de federale overheid in de VS produceerde Walt Disney meerdere anti-Duitse en anti_japanse films voor de Amerikaanse soldaten. In totaal zou hij voor bijna 70 uur aan propaganda materiaal maken. Maar tot dat moment was Adolf Hitler een groot fan van hem. Op 7 juli 1935 deed Disney Duitsland aan als onderdeel van een Europese promotietour.
Tot een treffen met Hitler is het niet gekomen, dit paste in feite ook niet in het plaatje van Disney als a-politiek figuur die enkelt het belang van zijn bedrijf voor ogen had.
In 1941 maakte Disney 'The Thrifty Pig', een remake van een uit 1933 stammende korte film met dezelfde naam, waarin een wolf een gestapo hoed draagt en een swastika band om zijn arm heeft. De film had echter weinig met Hitler of de nazi's te maken, hij gebruikte oude beelden in een nieuwe korte film die reclame moest maken in Canada voor oorlogsaandelen.

Oscar voor nazi-film

Hoe leg je een uitvergrote karikatuur uit? De een als bevestigend voor het anti-semitisme van Disney, de ander juist als ontlastend. Als je Disney af gaat rekenen op zijn daden dan blijven de vele donaties aan Joodse instellingen over. En natuurlijk een acht minuten durend filmpje over Adolf Hitler waarvoor Walt een Oscar ontving.

De film werd door Disney uit de roulatie gehaald omdat hij niemand (dus ook Hitler niet) voor het hoofd wilde stoten, misschien is dat wel zijn grootste fout geweest waardoor de mythe kon ontstaan dat hij anti-semitisch is. Meryll Streep had beter haar huiswerk moeten doen om een man, die zichzelf niet meer kan verdedigen, te beschimpen met als 'back-up' een nicht die Walt amper gekend heeft en zes jaar was toen de filmmaker overleed.

De film toont een muzikale band, 'The Nutzis', met Benito Mussolini op bas, Herman Göring op piccolo, Hideki Tojo speelt de tuba, Heinrich Himmler drums en Jozef Goebbels de trombone. De film was jarenlang verboden in Rusland, in 2016 werd die ban opgeheven. De film won in 1943 de Oscar voor beste korte animatie-film.

Er zijn neo-nazi's die de mythe dat Disney een anti-semiet was blijven geloven en uitdragen.

Der Führer's Face ging op 1 januari 1943 in première

Ben Verzet:

De Dokwerker is tevens via Facebook en Twitter te volgen. Per e-mail kun je mij altijd een vraag stellen.
Ben Mokums Verzet op Facebook           Email De Dokwerker (Ben Verzet)           Volg de Dokwerker op Twitter

Alle onderwerpen van De Dokwerker

Raoul wallenberg Pieter gerbrandy U-boot SHOAH documentaire Base Begraafplaats oosterbeek arnhem Surinaamse joden Oorlogswinter Hell and back Waalsdorpervlakte Hollandsche schouwburg Joden in de wereld Unter bauern Hermans hetbehoudenhuis Staatsgreep Schietpartij 7mei amstelveenseweg Zwaar water Hendrik koot Joseph kolkman Joep henneboel Beethovenstraat Stadhoudersbrief Boksschool olympia Fusilladeplaats weteringcircuit Reve de avonden Muziekroof Hitler leeft Wo2 pamfletten Marnixstraat Oskar schindler Anton de kom Onbekendegracht Valkyrie Plaquette hb Gedenkplaat bloemgracht82 Silbertanne Arbeitseinsatz Titus brandsma Nieuwezijds voorburgwal Vichy Jaap van velzen Anne frank Dries riphagen Boys from brazil Het verzet Fotos kamp westerbork Hongerwinter Belastingen Mauthausen Russenoorlog Herdenkingen Gebouw de bazel Vaticaan Pieter menten Oproep02 Verlies nederlanderschap Asterdorp Eduard veterman Politie amsterdam Bontroof Het parool Bart de kok Oproep Oproep07 Huis annefrank merwedeplein Drie van breda As onderwijzerhof C en a Theresienstadt Diaspora Hermans damokles Termen tweede wereldoorlog Wally van hall Eva tas Willem sassen The pianist Erebegraafplaats Bloeme evers-emden Berchtesgaden Ingezonden Westerweelgroep Atoombommen japan Index Verzetsherdenkingskruis Reglement vva Zwartboek Nu of nooit Son of saul Sonny boy Mein kampf Piet meerburg Canada vrijstaat voor nazis Oorlogshelden Soldaat van oranje Demjanjuk Amsterdammers Het grote gebod Schietpartij dedam Kurt becher Pers tweede wereldoorlog Eagle landed Davidster Straatnamen tijdens wo2 Jo spier Elfstedentocht Dachau Bevrijdingslinde Wilhelmus Oorlogsschade Jordaan oproer Geroofde meubels Schaduw overwinning Nederlandsindie Bridge kwai Aristides de sousa mendes do amaral e abranches Aow oud gedienden Majoor bosshardt Als twee druppels water Kopgeld Stalag17 Wo2 onderscheiding aanvragen Jan koopmans Ss nebenstelle Kolven Wo2 schande Nazis zuid-amerika Lindemans kingkong Huizenroof Horst schumann Hans hirschfeld Amsterdam wo2 Kellys heroes Gaarkeukens Bergen-belsen Adolf hitler Oorlogsverhaal johan2 Onderduikers Buchenwald hek zandvoort Theo dobbe Wiedergutmachung Nieuws archief 01 Verzetskruis Journalist venema Oproep04 Wo2 stakingen Nieuws archief 02 Fusillaties rozenoord Hs~nieuws Jeane zwinkels Herman elteschool Mengele Tatoeage auschwitz Kamp vught Dagboek vervolg Kunstroof Bevrijdingsdag Joodse spelling Nieuws archief 04 Oproep01 Fosforbommen Februaristaking herdenking 2016 Noodgeld Terdoodveroordeeld Klaas faber Documentaire dedokwerker Prins bernhard Barneveld groep Brug te ver Annefrankstraat Tijdlijn tweede wereldoorlog Rosenstrasse Artis Zwarte front Karel walet Hannie schaft Sink the bismarck Oorlogsverhaal leo Hendrik zeeman De overval Jodenmanussie Walter suskind Duitse grond werd nederlands Les heritiers Kamp prins bernhard Kinderen wo2 Anne frank boom Miep oranje Getto Slobodan mitric Saint soldiers Groep 2000 Boeren Alwyn collinson Jacques van tol Defiance Ans van dijk Auschwitz Meisje met rode haar Oorlogsverhaal frans Klokkenroof Tante truus Negationisme Nieuws archief 07 Fokker bombardementen Harry verheij Das boot Jaap kaas Bert vromen Oproep06 Oorlogsdoden Guns navarone Oranjevrijbuiters Adressen Duits verzet Westerbork Katyn Japanse schindler Kamptaal Aanslagen op hitler Piet nak Ben strik Voortvluchtige oorlogsmisdadigers Kamp amersfoort Siert bruins Toneelstuk anne Ravensbruck Fotos Albert speer Jodenhoek wandeling03 Hitlers eigenaardigheden Johan van hulst Hans teengs gerritsen Hs~oranjevrijbuiters Ajax Nsb Eerste film tweede wereldoorlog Kipp 1948 later Heinrich boere Odessa Inval familie frank Joodse huizen Hitlers laatste dag Medisch contact Great escape Holocaust museum Oproep03 Aanslag bevolkingsregister Matzes Bet van beeren Adolf van nol Schwabmunchen Jodenhoek wandeling01 Fiets inleveren wo2 Homos en nazis Tora De ijssalon Contact Verzetsmuseum amsterdam Portugese synagoge Bloemgracht82 Gustav weler De bezem Lippmann rosenthal Come and see Carlton hotel Joodse invalide Scarlet black Cross of iron Oorlogsmuseum Hanns rauter Treblinka Mokums Jodenhoek wandeling04 Nieuws Vernietigingskamp Roma sinti Nazis 1945-1948 Shalom Ggz Unbroken Pastorale Bommenkaart amsterdam Walter suskind film Radio oranje Ovenbouwers Ontjoden Ns Nieuws archief 05 Werkstuk Columns tweede wereldoorlog Oskar groning Foute bedrijven Bariloche Marinus jansen Tina strobos Jodentram Amsterdamse bos Ben verzet Oorlogsfilms Patton Illegale parool Tijdlijn adolf hitler Auschwitz herdenking Meer kampen wo2 Bom kinkerbuurt Hoofdrolspelers wo2 Oorlogsverhaal johan Nederlandsche unie Schindlers list Burgemeester amsterdam wo2 Abraham puls Der untergang Saving private ryan Schietpartij cs amsterdam Dagboek anne frank Ss vrouwen Sobibor Concentratiekampen Operation amsterdam Joodse raad Indische kwestie Grebbeberg Pater bleijs Rede wilhelmina 291943 Dirty dozen Nieuws archief 03 Johan heesters Jacob luijtjens Wo2 overpijnzing Reguliersgracht Mussert Rudolf hess Zwarte soldaten D-day Videos Oproep05 Boy striped Aha Anne frank verraden Tatra t87 Raffle Interneringskampen amsterdam Martin bormann Longest day Gerrit van der veen Bombardementen amsterdam Aanleiding tweede wereldoorlog Hitler Velser affaire Cs-6 Hans calmeyer Subkampen Jodenhoek wandeling02 Oorlogsverhalen George patton Bombardement rotterdam Pp groep Februaristaking Miep gies Dossiers openbaar 2021 Ko stevense Auschwitz charlatan Plein 40-45 Jerrycan De dokwerker Kampen wo2 Nederlands indie Niod Jodenjacht Joodse synagoge Dodenherdenking Fout omstreden Karel bonnekamp Schietpartij marnixstraat Verzetsmonument Pontonbrug Walt disney Aanklacht wo2 Joop wolff Muhlberg Karl lueger Lodewijk ernst visser Riphagen Bob scholte Mirjam ohringer Jodenkwartier Amsterdamse verzetshelden Inglourious basterds Paul de groot Schaduwkade Klokkenluider Hortusplantsoen Jonkheer roel Nieuws archief 06 Rode kruis Generaal winkelman Zwitserland Philip mechanicus Efraim zuroff De aanslag harry mulisch Yad vashem Staalstraat Disclaimer Nieuws archief 08 Lou jansen Rolls royce Tonny van renterghem