De Dokwerker

Dodenherdenking

Op 5 mei vieren we (bevrijdingsdag), de dag dat Nederland bevrijd werd van de Duitse bezetter. Maar als er iets te vieren valt wordt er ook iets herdacht, na regen komt zonneschijn.

Nationale Dodenherdenking
Op 4 mei wordt jaarlijks herdacht dat er tijdens de Tweede Wereldoorlog Nederlandse onderdanen om het leven zijn gekomen. De Tweede Wereldoorlog begon in 1939 en eindigde eind 1945 maar voor Nederland wordt de inval op 10 mei 1940 door de Duitsers als begin en de capitulatie op 5 mei 1945 als einde van de oorlog beschouwd.
Toen Japan op 15 augustus 1945 capituleerde kwam er na Europa ook voor de rest van de wereld een einde aan WOII.

Staalstraat
Jopie groeide op in een klein straatje, middenin de Joodse buurt, er is minder dan een minuut nodig om van het ene naar de andere kant van de Staalstraat te lopen. Toch haalden de Duitsers alleen hier al tientallen gezinnen uit hun huis, vaak diep in de nacht, baby's werden huilend uit hun bed getrokken.
Als jij niemand kunt herdenken, denk dan aan de vrijheid die je hebt. Een luxe die voor tienduizenden minder dan een eeuw geleden niet was weggelegd. Er zijn mensen gestorven voor jouw vrijheid! ...lees hier verder over de Staalstraat...

Omdat Nederland zich ook mengt in conflicten in andere landen en vredesmissies uitvoert waarbij helaas ook doden te betreuren zijn worden ook zij betrokken bij de officiële dodenherdenkingen.

Nationaal Comité
Het 'Nationaal Comité 4 en 5 mei' geeft aanwijzingen hoe herdenkingsplechtigheden plaats moeten vinden. Veel regulering wordt overgelaten aan lokale authoriteiten.

Vlag
Op 4 mei hoort de Nederlandse driekleur halfstok te hangen. De vlaggenstok moet lang genoeg zijn zodat de vlag nooit de grond raakt en als het donker wordt moet de vlag gestreken worden. De plek van de vlag is belangrijk, deze moet op een eervolle plek hangen.
De breedte en lengte moeten zich 3:2 tot elkaar verhouden. De kleuren zijn helder vermiljoen, helder wit en kobaltblauw. Het is verboden versieringen op de vlag aan te brengen, ook de wimpel mag niet aan de stok worden geknoopt.


De Dam
Middelpunt van de herdenking is de Dam in Amsterdam, twee minuten stilte om acht uur en de kranslegging door onder andere de Koningin.
De ceremonie wordt geopend door een spreker van het 4 en 5 mei comité, de Koningin en haar zoon (de Kroonprins) leggen een krans. Direct daarna klinkt de taptoe, gespeeld door een trompetter of hoornblazer.
Om acht uur slaat de klok van de Nieuwe Kerk op de Dam, vervolgens is het twee minuten stil. Aansluitend klinkt het Wilhelmus. Een jongere leest een gedicht voor.

Weetje
De naam 'taptoe' is gebaseerd op het commando 'Tap toe!', oftewel 'sluit de biertap'. Dit klonk vroeger in kazernes om aan te geven dat de dag voorbij was. Door het signaal te laten klinken vlak voordat er op 4 mei twee minuten stilte wordt gehouden is het taptoe-signaal het sein van ceremoniële waardigheid geworden.

Strenge veiligheidsmaatregelen
Als je overdag de Dam en daken eens goed bekijkt zul je merken dat er veel aan wordt gedaan om het moment van respect zo ordentelijk mogelijk te laten verlopen.
Na de 'Damschreeuwer' wil men geen incidenten meer, er wordt dus niets aan het toeval overgelaten. De dranghekken zijn dicht zodat men daar niet verstrikt in kan raken als er onverhoopt toch iets gebeurt.

Dichter
Als het Wilhelmus heeft geklonken krijgt een jonge dichter het woord. Ieder jaar wordt er een dichtwedstrijd gehouden onder jongeren tussen de 15 en 19 jaar oud.
Gelijktijdig dragen jongeren in de voormalige kampen Amersfoort, Vught en Westerbork een gedicht voor.


Herdenk op 4 mei de slachtoffers en vier de vrijheid op 5 mei.