De Dokwerker

De Avonden, geschreven door Gerard Reve

Gerard van het Reve wordt op 14 december 1923 geboren in de Amsterdamse Van Hallstraat, als hij later verhuisd naar België zal hij nooit meer terugkeren en daar ook overlijden op 8 april 2006.) Gerard is een broer van Karel van het Reve maar echt boteren doet het niet tussen deze twee.
Gerard veranderd in 1973 zijn naam officieel ook in kortweg Gerard Reve. Samen met Harry Mulisch (link) en Willem Frederik Hermans wordt hij gerekend tot de grootste schrijvers van Nederland.

Van 1948 tot 1959 was Reve getrouwd met Hanny Michaelis. Daarna zou Reve alleen nog relaties met mannen hebben. Reve ontving literaire prijzen die hij, in tegenstelling tot bijvoorbeeld Wolkers en Herman, graag in ontvangst nam. Ook werd Gerard driemaal koninklijk onderscheiden.

De Avonden
Na zijn debuut (Terugkeer) in 1940 duurt het zeven jaar voordat Reve met zijn volgende boek komt. Als absolute meesterwerk van Reve wordt steevast De Avonden genoemd. Waarom ik dat boek hier bespreek is omdat het zich grotendeels afspeelt in Amsterdam.

Deze roman vindt weinig aftrek als het uitkomt, enkele adepten sluiten het boek gelijk als een meesterwerk in de armen maar het zou nog vele jaren duren voordat het grote publiek Reve zou 'herontdekken'.

In de tijd dat het boek uitkomt zit Nederland (en zeker Amsterdam) nog met de naweeën van de Tweede Wereldoorlog, er is veel werkloosheid en verveling. Frits van Egters is het hoofdpersonnage die zich wel werk heeft maar zich toch overgeeft aan de malaise. Het boek beschrijft de laatste tien dagen van het jaar 1946 in het leven van Frits die van de ene in de andere nare droom beland en deze teneur overdag voortzet met ver van het normale leven afstaande dialogen met zijn vrienden.

De kerstdagen gaan voorbij als welke andere dagen dan ook, de sfeer is er niet naar om iets aan kerst te doen. In het daarop volgende weekend zakt Frits door met wat vrienden en komt ziek thuis. Zijn ouders reageren begripvol. Maar de volgende dag krijgt hij alsnog de wind van voren, iets wat hij niet kan begrijpen.

Op de voorlaatste dag van het jaar bezoekt Frits een vriend wiens opa net begraven is. Hij kan het niet opbrengen hoffelijk te blijven en schoffeert de aanwezigen door veel over de dood te praten. Op oudejaarsavond verveelt Frits zich stierlijk en maakt verwijten aan zijn moeder dat ze ngeen wijn heeft gekocht.

Na middernacht zoekt Frits zijn vrienden op die geen van alle thuis zijn. Diep in de nacht loopt Frits terug met de gedachte dat hij he top een of andere manier weer goed moet maken met zijn moeder. Alle avonden waren een sleur en de nachten verschikkelijk door de nare dromen waarin Frits meestal op een of andere manier aan zijn eind kwam.

In 1991 leest Reve het boek in een keer voor op de radio, in totaal tien uur duurt de uitzending.

Waarom zo populair?
In het begin herkenden jongeren zich in de personage, later was het juist de omstandigheid die van Frits een misttroostig karakter hadden gemaakt die lezers intrigeerden. Weer later was het de humor en schrijverstalent die aanspraken bij een groot lezerspubliek.

Gerard Reve leed sinds 1997 aan Alzheimer en overleed op zaterdag 8 april 2006, hij is 82 jaar geworden.

Weetje
Het woord 'revistisch' is ontleend aan Gerard Reve en slaat op het genieten van anderen van met name seks die je jezelf toewenst maar tegelijkertijd afwijst.
Het komt voort uit een zucht naar macht en verlangen waarbij de macht overwint door de onthouding of de 'overhand' spelen, net doen alsof de seks er niet toe doet terwijl die toch het belangrijkste is op dat moment.