De Dokwerker

De Tweede Wereldoorlog met een link naar Amsterdam


Door de ogen van Ben Verzet

Auschwitz overlevende Frieda Menco overleden

September 1944, Anne Frank en haar familie is op transport gesteld naar Auschwitz nadat een maand eerder hun onderduikadres werd verraden en de acht onderduikers werden overgebracht naar het Huis van bewaring.
In dezelfde trein zat Frieda Brommet en haar familie.

De familie Brommet en de familie Frank kenden elkaar uit Amsterdam-Zuid, Frieda woonde op de Zuideramstellaan, de latere Rooseveltlaan, de familie Frank vlakbij, op het Merwedeplein. De schok is groot als ze elkaar tegenkomen in het Duitse vernietigingskamp in Polen. Frieda en haar moeder Rebecca worden na aankomst in Frauenblock 29 ondergebracht, met negen vrouwen in één bed, de winter naderde, het was al vrij koud aan het worden.
De vrouwen werden dagelijks tewerkgesteld, Frieda werd ziek, haar moeder vreesde het ergste toen ze werd opgenomen in de ziekenbarak, naast Frieda lagen de zusjes Frank, die ze nog kende van Amsterdam. Rebecca Brommet en Edith Frank mochten hun dochters niet bezoeken, ze werkten iedere dag.

In oktober 1944 worden de meiden van elkaar gescheiden, Frieda blijft in Auschwitz en Margot en Anne moeten naar Bergen-Belsen waar ze door een tekort aan medicijnen, warme kleding, voedsel en water overlijden. Edith Frank bleef alleen achter in Auschwitz waar ze in januari 1945 overlijdt, enkele dagen later bevrijdden de Russen het kamp waar ze Otto Frank levend aantreffen.
Ook Frieda en Rebecca zijn gespaard door de Duitsers die in allerijl het kamp hadden verlaten.

Vrijdag 22 februari 2019 overleed de dan 93-jarige Frieda Bromet. Haar man http://www.stolpersteine-dordrecht.nl/het_voorbije_joodse_dordrecht_Herman_Menco.html In 1951 huwt Herman Menco Frieda Bromet, de vrouw die Auschwitz, in werkelijkheid een conglomeraat van tientallen kampen, met hem deelde. Samen krijgen ze twee kinderen, Harry in 1954, Joël in 1956. Hun gemeenschappelijk kampverleden bindt hen niet, integendeel. Het echtpaar groeit uit elkaar en scheidt in 1976. Ad van Liempt schrijft over de breuk: “Het ligt voor de hand dat het gemeenschappelijke Auschwitz-verleden een hechte band tussen Frieda en Herman tot gevolg had, maar Frieda ontkent dat. Herman is een introverte man, die ongetwijfeld getekend door de gruwelijke ervaringen niet over die periode kon of wilde praten. Later zal die afstand die daardoor tussen beiden ontstaat een steeds grotere belemmering in hun relatie vormen.” In 1978 hertrouwt Herman Menco met Dini Schweers. Ook Herman Menco weet in Auschwitz aan de wisse dood te ontsnappen. Bij de ‘selectie’, die al op het perron plaatsheeft, wordt hij in een andere rij geplaatst en lopend naar Birkenau gestuurd, vijf kilometer verderop. Het was 7 september, twee dagen en nachten had hij vanuit Westerbork met honderd anderen in een goederenwagon gereisd. Hij was bekaf. In 1978 hertrouwt Herman Menco met Dini Schweers. Frieda Brommet is zich na de scheiding volop blijven manifesteren. Volgens Van Liempt was zij “rusteloos actief” voor de liberale joodse gemeenschap in Nederland, klom ze op de barricaden voor emancipatie en tegen discriminatie, en hield ze inspirerende lezingen in binnen- en buitenland. Voor al die inzet kreeg zij in 1991 een koninklijke onderscheiding. “Het lintje kwam op de plek van de jodenster”, signaleert Van Liempt passend. Herman Menco kwam diezelfde eer toe. Vier dagen voor zijn overlijden in december 2002 ontving hij een lintje – voor zijn belangeloze en onverflauwde inzet voor de joodse gemeenschap. Tientallen jaren was hij bestuurder van de Liberale Joodse Gemeente in Amsterdam, Maccabi, de Collectieve Actie Israel, het Joods Maatschappelijk Werk, voor Cefina, de Alex Meijer Stichting, en trad hij op als adviseur op van Keren Hajesod in Israel, de Kamer van Koophandel Nederland-Israel en Kunst en Samenleving.

Ben Verzet:

De Dokwerker is tevens via Facebook en Twitter te volgen. Per e-mail kun je mij altijd een vraag stellen.
Ben Mokums Verzet op Facebook           Email De Dokwerker (Ben Verzet)           Volg de Dokwerker op Twitter

Alle onderwerpen van De Dokwerker

Raoul wallenberg Pieter gerbrandy U-boot SHOAH documentaire Base Begraafplaats oosterbeek arnhem Surinaamse joden Oorlogswinter Hell and back Waalsdorpervlakte Hollandsche schouwburg Joden in de wereld Unter bauern Hermans hetbehoudenhuis Staatsgreep Schietpartij 7mei amstelveenseweg Zwaar water Hendrik koot Joseph kolkman Joep henneboel Beethovenstraat Stadhoudersbrief Boksschool olympia Fusilladeplaats weteringcircuit Reve de avonden Muziekroof Hitler leeft Wo2 pamfletten Marnixstraat Oskar schindler Anton de kom Onbekendegracht Valkyrie Plaquette hb Gedenkplaat bloemgracht82 Silbertanne Arbeitseinsatz Titus brandsma Nieuwezijds voorburgwal Vichy Jaap van velzen Anne frank Dries riphagen Boys from brazil Het verzet Fotos kamp westerbork Hongerwinter Belastingen Mauthausen Russenoorlog Herdenkingen Gebouw de bazel Vaticaan Pieter menten Oproep02 Verlies nederlanderschap Asterdorp Eduard veterman Politie amsterdam Bontroof Het parool Bart de kok Oproep Oproep07 Huis annefrank merwedeplein Drie van breda As onderwijzerhof C en a Theresienstadt Diaspora Hermans damokles Termen tweede wereldoorlog Wally van hall Eva tas Willem sassen The pianist Erebegraafplaats Bloeme evers-emden Berchtesgaden Ingezonden Westerweelgroep Atoombommen japan Index Verzetsherdenkingskruis Reglement vva Zwartboek Nu of nooit Son of saul Sonny boy Mein kampf Piet meerburg Canada vrijstaat voor nazis Oorlogshelden Soldaat van oranje Demjanjuk Amsterdammers Het grote gebod Schietpartij dedam Kurt becher Pers tweede wereldoorlog Eagle landed Davidster Straatnamen tijdens wo2 Jo spier Elfstedentocht Dachau Bevrijdingslinde Wilhelmus Oorlogsschade Jordaan oproer Geroofde meubels Schaduw overwinning Nederlandsindie Bridge kwai Aristides de sousa mendes do amaral e abranches Aow oud gedienden Majoor bosshardt Als twee druppels water Kopgeld Stalag17 Wo2 onderscheiding aanvragen Jan koopmans Ss nebenstelle Kolven Wo2 schande Nazis zuid-amerika Lindemans kingkong Huizenroof Horst schumann Hans hirschfeld Amsterdam wo2 Kellys heroes Gaarkeukens Bergen-belsen Adolf hitler Oorlogsverhaal johan2 Onderduikers Buchenwald hek zandvoort Theo dobbe Wiedergutmachung Nieuws archief 01 Verzetskruis Journalist venema Oproep04 Wo2 stakingen Nieuws archief 02 Fusillaties rozenoord Hs~nieuws Jeane zwinkels Herman elteschool Mengele Tatoeage auschwitz Kamp vught Dagboek vervolg Kunstroof Bevrijdingsdag Joodse spelling Nieuws archief 04 Oproep01 Fosforbommen Februaristaking herdenking 2016 Noodgeld Terdoodveroordeeld Klaas faber Documentaire dedokwerker Prins bernhard Barneveld groep Brug te ver Annefrankstraat Tijdlijn tweede wereldoorlog Rosenstrasse Artis Zwarte front Karel walet Hannie schaft Sink the bismarck Oorlogsverhaal leo Hendrik zeeman De overval Jodenmanussie Walter suskind Duitse grond werd nederlands Les heritiers Kamp prins bernhard Kinderen wo2 Anne frank boom Miep oranje Getto Slobodan mitric Saint soldiers Groep 2000 Boeren Alwyn collinson Jacques van tol Defiance Ans van dijk Auschwitz Meisje met rode haar Oorlogsverhaal frans Klokkenroof Tante truus Negationisme Nieuws archief 07 Fokker bombardementen Harry verheij Das boot Jaap kaas Bert vromen Oproep06 Oorlogsdoden Guns navarone Oranjevrijbuiters Adressen Duits verzet Westerbork Katyn Japanse schindler Kamptaal Aanslagen op hitler Piet nak Ben strik Voortvluchtige oorlogsmisdadigers Kamp amersfoort Siert bruins Toneelstuk anne Ravensbruck Fotos Albert speer Jodenhoek wandeling03 Hitlers eigenaardigheden Johan van hulst Hans teengs gerritsen Hs~oranjevrijbuiters Ajax Nsb Eerste film tweede wereldoorlog Kipp 1948 later Heinrich boere Odessa Inval familie frank Joodse huizen Hitlers laatste dag Medisch contact Great escape Holocaust museum Oproep03 Aanslag bevolkingsregister Matzes Bet van beeren Adolf van nol Schwabmunchen Jodenhoek wandeling01 Fiets inleveren wo2 Homos en nazis Tora De ijssalon Contact Verzetsmuseum amsterdam Portugese synagoge Bloemgracht82 Gustav weler De bezem Lippmann rosenthal Come and see Carlton hotel Joodse invalide Scarlet black Cross of iron Oorlogsmuseum Hanns rauter Treblinka Mokums Jodenhoek wandeling04 Nieuws Vernietigingskamp Roma sinti Nazis 1945-1948 Shalom Ggz Unbroken Pastorale Bommenkaart amsterdam Walter suskind film Radio oranje Ovenbouwers Ontjoden Ns Nieuws archief 05 Werkstuk Columns tweede wereldoorlog Oskar groning Foute bedrijven Bariloche Marinus jansen Tina strobos Jodentram Amsterdamse bos Ben verzet Oorlogsfilms Patton Illegale parool Tijdlijn adolf hitler Auschwitz herdenking Meer kampen wo2 Bom kinkerbuurt Hoofdrolspelers wo2 Oorlogsverhaal johan Nederlandsche unie Schindlers list Burgemeester amsterdam wo2 Abraham puls Der untergang Saving private ryan Schietpartij cs amsterdam Dagboek anne frank Ss vrouwen Sobibor Concentratiekampen Operation amsterdam Joodse raad Indische kwestie Grebbeberg Pater bleijs Rede wilhelmina 291943 Dirty dozen Nieuws archief 03 Johan heesters Jacob luijtjens Wo2 overpijnzing Reguliersgracht Mussert Rudolf hess Zwarte soldaten D-day Videos Oproep05 Boy striped Aha Anne frank verraden Tatra t87 Raffle Interneringskampen amsterdam Martin bormann Longest day Gerrit van der veen Bombardementen amsterdam Aanleiding tweede wereldoorlog Hitler Velser affaire Cs-6 Hans calmeyer Subkampen Jodenhoek wandeling02 Oorlogsverhalen George patton Bombardement rotterdam Pp groep Februaristaking Miep gies Dossiers openbaar 2021 Ko stevense Auschwitz charlatan Plein 40-45 Jerrycan De dokwerker Kampen wo2 Nederlands indie Niod Jodenjacht Joodse synagoge Dodenherdenking Fout omstreden Karel bonnekamp Schietpartij marnixstraat Verzetsmonument Pontonbrug Walt disney Aanklacht wo2 Joop wolff Muhlberg Karl lueger Lodewijk ernst visser Riphagen Bob scholte Mirjam ohringer Jodenkwartier Amsterdamse verzetshelden Inglourious basterds Paul de groot Schaduwkade Klokkenluider Hortusplantsoen Jonkheer roel Nieuws archief 06 Rode kruis Generaal winkelman Zwitserland Philip mechanicus Efraim zuroff De aanslag harry mulisch Yad vashem Staalstraat Disclaimer Nieuws archief 08 Lou jansen Rolls royce Tonny van renterghem